158 views

آشنایی با سیستم روتوگراور (هلیوگراور)

روتوگراور

در سیستم چاپ گود حروف وتصویری که روی فرم چاپ به صورت گود نقش می بندد هنگام چاپ، سیلندر مرکبی می شود و سپس در تماس با سطح چاپ شونده مرکب به آن منتقل می شود.
شدت رنگ به عمق گودی روی سیلندر چاپ بستگی دارد.هرچه عمق آن بیشتر باشد مرکب بیشتری می گیرد ودر نتیجه شدت رنگ بیشتری ایجاد می کند.این گودی ها روی سیلندر هلیو گراور به صورت نقاط جداگانه (سل یا سلول) است. اگر در این روش سطح یک دست و پیوسته روی سیلندر قرار گیرد مرکب از آن می ریزد و یا به اصطلاح شره می کند. در چاپ روتوگراور (هلیو) حتی حروف بسیار نازک نیز به صورت ترام چاپ می شود. بهترین مشخصه این روش چاپی این است که کناره های حروف به صورت رنجه رنجه دیده می شود و لبه های آن نا صاف است.

چاپ گود:
سیستم چاپ هلیو گراور یا گود یکی  از بهترین سیستم های چاپ در دنیا محسوب می شود. هلیوگراور (گود) عبارتند از سیلندر هایی که طرح مورد نظر بر روی آن به وسیله ماشین های لیزری یا به وسیله شیمیایی به صورت گود ساخته می شود.در عمل چاپ حفره ها و گودی های روی سیلندر پر از مرکب می گردد و سطح  سیلندر به وسیله تیغه داکتر بلید پاک و بعدا عمل چاپ انجام می گیرد .آماده سازی چاپ گود که همان تکامل کنده کاری روی فلز است، امروزه بسیار پیشرفت کرده است. شاید موثرترین پیشرفت های تکنولوژی پیش از چاپ در روش چاپ هلیوگراور به وقوع پیوسته است. چون امروزه مجموع اسکنر و کامپیوتر اطلاعات مربوط به تفکیک رنگ و صفحه ی لی آوت شده توسط لیزر روی سیلندر کپی می شود و سیلندر رنگهای مختلف بدون کمترین خطا ازاین طریق ساخته می شوند.

ترام در هلیو گراور:
هلیوگراور کارها را با ترام 100 خط و 120 خط در سانتیمتر نیز چاپ می کند. به همین دلیل طیف رنگ ها و تغییرات پیوسته آنها لطافت و زیبایی خاصی را به کار می بخشد. ترام های 100 و 120 خط در سانتی متر معمولا برای کارهایی استفاده می شود که روی کاغذ چاپ می شود و روی سلفون که جذب مرکب آن کم است تا ترام 80 استفاده می شود. دانه های ترام هلیو
همه به یک اندازه اند.در مرحله اسید کاری نیز باید توجه شود که کیفیت ترام ها حفظ شود.

مزایای چاپ گود:
محصول چاپ با ماشین هلیو گراوربسیار بهتراز دیگر چاپ ها می باشد ومزیت های ان عبارتند از:
1- خشک شدن سریع مرکب
2- بی بو بودن آن
3- قابل استفاده برای تیراژهای بالا که می توان از هر سیلندر آن تا یک میلیون تیراژیا بیشترچاپ گرفت. برروی فیلم های بسته بندی فویل های آلومینیومی، کاغذ ، مقوا ، پارچه وحلب های بسته بندی ، سیستم هلیوگراورچاپ مینماید.
چاپ مجله دراین نوع سیستم مقرون به صرفه نمی باشد .در چاپ هلیو گراورعلاوه برانواع فیلم های بسته بندی می توان از کاغذ  متوسط استفاده وبا گیرایی مرکب بالا نیز استفاده کرد مشروط بر اینکه سطح کاغذ صاف وهموار باشد .
4- مصرف کم مرکب با وجود اینکه چاپ هلیو گراور پررنگ به نظر می رسد.

اجزای متشکله دستگاه هلیوگراور:
بعضی از ماشین های هلیو گراور شیت به شیت ،رول به شیت یا رول به رول هستند .در چاپ هلیو گراور عمل چاپ به صورت مستقیم صورت می پذیرد و سیلندر حکاکی شده در وان مرکب به گردش در می آید ودر گودی های سیلندر مرکب باقی می ماند .کاغذ ویا فویل از بین سیلندر چاپ وسیلندر فشار می گذرد وبه  وسیله اندازه های فشار که توسط اپراتور تنظیم می شود از گودی ها برداشته می شود وبلافاصله به وسیله ی باد گرم خشک وبه چاپ بعدی می رود.(در صورت کار چند رنگ) اجزای متشکله یک واحد ماشین هلیوگراور عبارتند از :
1- آماده سازی سیلندر
2- مرکب دان
3- تیغه داکتر بلید
4- سیلندر فشار
5- فن های خشک کننده مرکب
6- سیستم رول باز کن ورول جمع کن

advertising banner - naghshe mehr

نحوه آماده سازی سیلندر هلیوگراور:
طرح مورد نظر که باید چاپ شود برروی سیلندر کپی می شود.بعد از آماده کردن واسید کاری سیلندر سطح سیلندر به وسیله کروم برای گرفتن تیراز بالا آب دیده می گردد . نکته قابل توجه درآماده سازی سیلندر این است که هریک از روشهای چاپ دارای آماده سازی مخصوص خود است .بدین معنی که خود سیلندر چاپ را به عنوان فرم چاپ اماده می کنند وبه همین خاطر آماده سازی این روش چاپی راسیلندرسازی می گویند.

کپـی  در هلیوگراور:
در سیستم هلیو گراور همیشه از فیلم پوزتیو استفاده می شو که پس از مونتاژ آن را روی سیلندر کپی می کنند .گفتنی است در سیستم هلیو گراور باید همیشه فیلم یک تکه باشد ونمی توان مثل افست فرم مونتاژ شده از قطعات مختلفی استفاده کرد .زیرا همان تکه های فیلم روی سیلندر خط می اندازد .به همین منظور فیلم های کارهای کوچک مثل تمبرروی یک فیلم در کنارهم به وسیله ماشین تکثیر می شود ویک فیلم یک پارجه پوزتیو بدست می آید.

روشهای تهیه سیلندر در هلیوگراور:
دو روش تهیه سیلندر وجود دارد:
1-  مستقیـم
2-  غیر مستقیم

روش اول امروزه رواج بیشتری دارد ولی هنوزهم از روش دوم برای موارد خاص استفاده می شود.
نحوه ی تهیه سیلندر به روش مستقیم:
حساس کردن سیلندر با استفاده از ماده حساس کننده این کار ممکن است به صورت اسپری ویا به صورت اتوماتیک انجام شود.
1- چسباندن فیلم روی سیلندر حساس شده
2- نور دادن با اشعه
3- ظهور سیلندر با داروی ظهور
4- روتوش سیلندر: بدین معنی که اگر جایی از سطح مس بسرون باشد باقلموی بسیارظریفی آن رابالاک می  پوشانند.کناره های سیلندررا نیزبااین لاک مخصوص این کار رااصطلاحا آسفالت کا ری  می گویند. 5- سیلندر را با فرو کلرو(اسید آهن ) باغلضت های مختلف اغشته می کنند .در نتیجه هرجا که نور خورده است ثابت می ماند وهرجا که نور به آن تابیده  نشده است گود می شود.زمان این کار قابل کنترل است.
(ا الی 3 دقیقه ).غلظت اسیددراین مدت تغییر نمی کند ودمای آن باید بین 15 الی 18 درجه سانتی گراد باشد سطح سیلندر رابا تولوئن می شویند تا ژلا تین روی آن پاک شود وسطح مس کاملا صاف و پاکیزه گردد.برای زدودن اثر لکه های ناشی از اسید کاری وجلا دادن سطح سیلندر آن را با پنبه آغشته به ماده جلا دهنده می کنند وسطح سیلندر را پاک می کنند ونمونه گیری می کنند تا اگراحیانا برخی نقاط سیلندرکه باید گودشود ، گود نشده باشد آن را باقلم حکاکی گود کنند .سطح سیلندر را با بنزول تمیز می کنند تا چربی آن گرفته شود.سیلندر را درون اسید قرار داده تا چربی زدایی وآماده آب کروم شود.آب کروم برای بالابردن مقاومت است چون  مس نرم است ، سیلندر پس از گرفتن لایه نا زکی از آب کروم برای چاپ آماده است .

نحوه ی تهیه سیلندر به روش غیر مستقیم :
کاربرد محدودی دارد ولی هنوز هم در بسیاری از کارهای فانتزی ازجمله در چاپ تمبراز این روش  استفاده می شود. در این روش ابتدا روی کاغذ حساس عملیاتی را انجام می دهند وسپس به کمک آن روی سیلندر کپی می شوند.
1- حساس کردن کاغذ پیگ منت ازمحلول بی کرو مات پتاسیم استفاده می شود.
2- ترام دادن به کاغذ حساس
3- فرم مونتاژ راروی کاغذ پیگ منت می گذارند تا حروف وتصاویرروی آن کپی شود.(فیلم های مصرفی در کپی غیر مستقیم هلیو گراور هافتن یا بدون ترام می باشد .زیرا ترام قبلا روی کاغذ پیگ منت نقش بسته است.
4- کاغذ پیگ منت حامل تصویرومطالب ترام شده را روی سیلند انتقال می دهند به طوریکه ژلاتین روی آن
باسطح مسی سیلندر کاملا مماس باشد.این کار با فشار وهمراه با پاشیدن آب بین ژلاتین ومس صورت می گیرد.
5- سیلندردرآب گرم (60 درجه سانتی گراد) چرخانده می شود در اثر این عمل حفاظ روی پیگ منت که از جنس مقواست جدا میشود وپس از 15 دقیقه که ژلاتین های اضافی روی سیلندر پاک شدند نقش تصویر روی سیلندر ظاهر می شود.سیلندر رابا محلول آب والکل 50% می شویند تاخشک شود وپس از ان رتوش می کنند. آغشته کردن سیلندر به اسید(در این حالت غلظت اسید متغیر است ) یعنی غلظت از 35 درجه شروع می شود وبه 45 درجه ختم می گردد.رقیق کردن تدریجی به این خاطر است که از ترام قوی تا ترام ضعیف روی سیلندر منتقل می شود .پس از شستن سیلندر آن راکنترل می کنند تا اگر در نقاطی بخوبی گودنشده باشد آن رابا قلم حکاکی گود کنند.سایرمراحل کارمانندکپی مستقیم است.نکته ای که درسیلندرسازی
باید راعیت شود این است که قطر سیلندر در همه نقاط باید دقیقا متناسب یا اندازه ای استاندارد وباماشین چاپ باشد.اندک تغییر وتفاوت باغث ناهماهنگی در چاپ می شود.

مرکب دان:
چاپ هلیو گراور ازنظر چاپ مرکب های اکلیلی از قبیل رنگ های طلایی، نقره ای، مسی نتایج بسیار درخشانی دارد. هلیوگراور برای چاپ پارچه بسیار متداول ومعمول است. در اکثر چاپخانه های دنیا برای کارهای رنگی و چاپ بروی پارچه و اوراق بسته بندی بکار می رود. تغیه مرکب به سیلندر از طریق مستقیم از وان مرکب و یا به صورت پمپاژ صورت می گیرد.

روش پمپاژ:
سینی زیرسیلندر چاپ که مرکب از آن به مرکبدان ها به وسیله پمپ برقی و یا پنوماتیک بر روی سیلندر آغشته به مرکب می شود. درهردو روش به وسیله تیغه داکتر بلید اضافه مرکب سطح سیلندر به تانک برگشت داده می شود.درحال حاضر مرکب ماشین های مدرن مجهز به سیستم ویسکوزیته کنترل می شود.هریک از حلال ها در یک تانک مجزا قرار دارد و بعد از آنکه مرکب به وسیله اپراتور تنظیم گردید به طور خودکار شیر برقی تانک با فرمان تنظیم کننده باز می شود و حلال ها در تانک مرکب با یکدیگر مخلوط می شوند و سپس پمپاژ می شود وبر روی سیلندر چاپ تنظیم می گردند.

تبلیغات - اجرای پروژه

ویسکوزیته:
ویسکوزیته مرکب برای سرعت های مختلف ماشین ها تنظیم می گردد.نوع مرکب ها برای فیلم های بسته بندی با حلال های الکلی عبارتند از : اتیل استات ، ایزو پروپیل الکل ، اتیل گلیکول، این نوع مرکب را برای کاغذ ها نیز می توان استفاده کرد.درحال حاضر برای چاپ کاغذ از مرکب با پایه آب استفاده می کنند که حلال آن همان آب است.در مدرن ترین دستگاه ها انتقال مرکب برروی سیلندر چاپ که در دنیا متداول است به وسیله پمپ مرکب زیر تیغه دکتر بلید پمپاژمی شود.به همین دلیل بسیار با صرفه است.چون از به هدر رفتن حلال ها بسیار جلوگیری می کند.

ویژگی مرکب هلیو گراور :
معمولا چاپخانه های دارای سیستم هلیوگراور خود به تولید مرکب اقدام می نمایند.زیرا اقتضای این روش چاپی آن است که مرکب براساس نوع کار ساخته شود.البته حجم بالای مصرف مرکب نیزاین کار را موجه می سازد. مرکب هلیوگراور از مرکب لترپرس و افست هم رقیق تر است. البته پیگ منت مرکب ها تفاوت زیادی با هم ندارد و فقط رزین ها و حلال ها ی آنها فرق می کند. چون حلال های مرکب پخته نمی شود و در میکسر کارخانه مرکب سازی دمای آن از 60 درجه سانتی گراد بالاتر نمی رود.قشر مرکب در چاپ گود نسبت به چاپ افست برجسته تراست و همین امر به شدت و درخشندگی رنگ هاکمک می کند.به دلیل مستقیم بودن چاپ و نیز بخاطر  نبود آب در این سیستم می توان رنگ های سنگین را با یک بار چاپ بدست آورد.تقریبا همه ی مرکب های چاپ گود پس از خشک شدن و پریدن حلال بدون بو هستند.پشت نمی زنند و با دست کشیدن پاک نمی شوند و کارهای ناشی از چاپ آن به یک دیگر نمی چسبند. اغلب برای بسته بندی استفاده می شوند و ممکن است در مراحل بعدی حرارت و سایش زیادی مصرف کنند.

نویسنده مطلب: کامیاب کاویانی

یک دیدگاه در “آشنایی با سیستم روتوگراور (هلیوگراور)

  • محمد سلطانی

    (14/05/2017 - 3:57 ب.ظ)

    با سلام
    لطفا در خصوص عمر مفید یک سیلندر هلیوگراو (روتوگراو) چقدر است ؟

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *